Expositie Madeleine van der Laan

Ziel en Zaligheid

Kunstenares Madeleine van der Laan uit Hilversum maakt batikwanddoeken. Op jonge leeftijd raakte zij gefascineerd door het batikken: een eeuwenoude techniek afkomstig van het Indonesische eiland Java waarbij stof door middel van verf en bijenwas wordt voorzien van decoratie. Sindsdien ontwerpt zij prachtige wanddoeken in allerlei kleurschakeringen.

Als kind kreeg Madeleine schilder- en tekenles van haar eigen moeder. Haar moeder, Connie van der Laan- Van den Ende, was een bekende kunstschilderes uit Laren. Toen Madeleine zestien jaar was volgde zij lessen boetseren, emailleren en batikken. Al snel volgde de eerste expositie, samen met haar moeder en twee andere kunstenaressen in ‘t Spant in Bussum.

Op haar negentiende emigreerde zij naar Zuid-Spanje. “Daar heb ik veel batikwerk gedaan.” Vervolgens exposeerde Madeleine in Sevilla in een driesterrenhotel en in Marbella in een vijfsterrenhotel. Deze exposities zorgde voor nieuwe opdrachten. Zij kreeg in die tijd ook een dochter. “Zij is half Spaanse en maakt prachtige acryldoeken. De artisticiteit die door de aderen van mijn familie loopt, duurt nu al drie generaties.”

Persoonlijk en uniek
De 62-jarige kunstenares woont inmiddels alweer jarenlang in Nederland. De schuur achterin haar tuin heeft zij omgetoverd tot atelier. Hier ontvangt zij mensen die op zoek zijn naar kunst.“Deze plek is heel belangrijk voor me. Als ik hier bezig ben, vergeet ik alles om mij heen en ben ik een gelukkig mens.”

Zij geeft ook workshops/priveles in haar atelier aan mensen met een ‘blokkade’ en heeft zelfs een periode les gegeven aan mensen met een beperking wat zij als een enorme uitdaging en verrijking heeft ervaren. Zij ziet zichzelf dan ook als een kunstzinnige therapeute in het batikschilderen

De kracht van Madeleine is naast haar creativiteit, haar inlevingsvermogen en intuïtie. “Ik hou van een persoonlijke benadering en open communicatie.” Zodra helder is waar een opdrachtgever een wanddoek voor bestemd heeft, bepaalt zij in overleg de grootte van het doek en de kleuren. Ook inventariseert de kunstenares waar hij of zij iets mee heeft. “Sommige mensen hebben bijvoorbeeld iets met de zee, het strand, flamencodansers, een bepaald land, astrologische tekens of een heilige. Dat gegeven neem ik mee in het creatieve proces van vormgeving. Op deze manier wordt een wanddoek persoonlijk en dus uniek.” Daarnaast vindt de kunstenares de batiktechniek ook uniek. “Deze kom je in Nederland niet vaak tegen.”

Madeleine beschouwt het batikken als ambacht. Het woord ‘batikken’ is afkomstig van het Javaanse woord ‘ambatik’ dat ‘met was tekenen’ betekent. “Het is een aparte techniek en ik hou wel van apart.” Op een houten frame met een strak gespannen wit doek wordt met houtskool een conceptschets gemaakt. Door van licht naar donker te werken en na elk verfbad die plekken met bijenwas te bedekken waar de kleur behouden moet blijven, ontstaat een originele creatie. Daarnaast wordt er gewerkt met de tjanting. Een soort penseel met aan het eind, in plaats van kwast, een koperen reservoirtje met een dun tuutje waar de hete, vloeibare was uitstroomt.

Batikken is Madeleine haar grote passie. “Het is mijn ziel en zaligheid en als ik iemand met een wanddoek blij heb gemaakt, is dat het mooiste wat er is!”